Laboratorium Pomysłów: Biennale Nieużytków

Przedstawiamy kolejny projekt inkubowany w tegorocznej edycji Laboratorium Pomysłów. “Biennale Nieużytków” zwraca uwagę na zapomniane przestrzenie w mieście.

Kto?
Martyna Cziszewska – architektka krajobrazu, doktorantka w Katedrze Sztuki Krajobrazu SGGW w Warszawie. W swojej pracy naukowej bada formy oddolnych inicjatyw miejskich, które aktywizują przestrzeń i mieszkańców. Zafascynowana tą ukrytą stroną miasta, której nie widać na co dzień. W ramach stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego organizuje cykl warsztatów OSWOIĆ MIEJSKIE NIEUŻYTKI podejmujące próbę integracji mieszkańców na rzecz miejsc opuszczonych, zapomnianych. Chętnie włącza się w działania związane z miastem, sztuką i partycypacją.

Michał Mioduszewski — artysta, psycholog społeczny, animator działań kulturalnych. Absolwent Sztuki Mediów ASP w Warszawie i Psychologii Społecznej na Uniwersytecie SWPS. W 2010 roku w Parku Rzeźby na warszawskim Bródnie zapoczątkował działalność bezgotówkowego miejsca spotkań — Domku Herbacianego — i sąsiedzkiego kina na klatce schodowej. W tym samym roku w grupie studentów Pawła Althamera uczestniczył w Biennale Sztuki w Gwangju, a rok później w Moskwie. W 2013 podczas krakowskiego Grolsch Artboom Festival zainicjował bezpieniężną kawiarnię Cafe Fińska. W 2016 roku w Miejscu Projektów Zachęty stworzył uliczną pracownię i strefę letniego wypoczynku. Obecnie współtworzy 3 Pokoje z kuchnią — sąsiedzkie miejsce spotkań oparte na niefinansowej wymianie wiedzy oraz współpracuje z Teatrem Rampa.

Piotr Szatyłowicz – autor filmów dokumentalnych, artysta wizualny, autor projektów hybrydowych łączących, ale też szukających zależności między mediami, środkami i formami narracyjnymi. Absolwent Akademii Filmu i Telewizji (AFiT) oraz Wydziału Sztuki Mediów, Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Filmy dokumentalne, które realizował często poruszały tematykę osób wykluczonych społecznie, mniejszości etnicznych, narodowych oraz wyznaniowych. W kręgu poszukiwań artystycznych Piotra Szatyłowicza znajduje się szereg działań operujących czasem, przestrzenią ale też historią jako materią twórczą.  Urodzony w Warszawie – Od 6 roku życia mieszka na Ursynowie. Wielki miłośnik dzielnicy oraz zapalony poszukiwacz ursynowskich przygód. Wieloletni działacz ursynowskiego harcerstwa, specjalista od gier terenowych, pieczenia pizzy w warunkach bez pieca i piekarnika oraz gotowania Spaghetti w warunkach jakie daje Las Kabacki.

Co?

BIENNALE NIEUŻYTKÓW / URSYNÓW ma zwrócić uwagę mieszkańców Warszawy na przestrzenie w mieście, które z jakiegoś powodu straciły swoją funkcję, zostały opuszczone i zapomniane. W ramach laboratorium pomysłów przyjrzymy się nieużytkom Ursynowa, wspólnie z mieszkańcami znajdziemy i zmapujemy takie miejsca oraz emocje z nimi związane, które staną się przyczynkiem do ważnych dyskusji na temat luk w mieście.

Jak?
Projekt składa się z dwóch etapów – pierwszy to spacery z mieszkańcami, bazujące na obserwacji nieużytków dzielnicy Ursynów. Zgromadzony materiał (zdjęcia, notatki) posłuży jako baza do etapu drugiego – czyli warsztatów na których wspólnie stworzymy wrażeniową mapę nieużytków Ursynowa, pokazującą w jaki sposób postrzegamy takie przestrzenie, czy je zauważamy i co one dla nas znaczą. Mapa będzie formą kolażu myśli, obrazów, wyobrażeń czy też pamięci o konkretnych miejscach wskazywanych przez mieszkańców.

Efektem projektu będzie zarówno mapa nieużytków Ursynowa, pokazująca nie tyle same miejsca, ale wskazujące ich potencjał i ukryty urok, która będzie alternatywnym przewodnikiem po nieoczywistych miejscach dzielnicy. Kolaże stworzone przez mieszkańców zostaną powielone w postaci kart, pocztówek – które pokażą Ursynów z innej strony wskazując na luki w tkance miejskiej, które warto nie tylko zobaczyć, ale i wykorzystać w przyszłości. Projekt ma na celu nie tylko zmapowanie i pokazanie takich miejsc ale wspólne rozważenie propozycji wykorzystania ich dla miasta i jego mieszkańców, dla instytucji czy artystów.

Dlaczego?
W miastach wiele przestrzeni się marnuje. Miejskie nieużytki to miejsca często niedostrzegane, pomijane, które straciły lub nigdy nie miały swojej funkcji. Obserwacje takich terenów przez autorkę projektu pokazują, że są one wbrew pozorom niezwykle ważne i potrzebne mieszkańcom. Są to miejsca, które mogą dawać pewnego rodzaju wolność, wyzwalać kreatywność, twórczość artystyczną, mogą inspirować i ciekawić. Szereg emocji jakie niosą za sobą miejskie nieużytki – zarówno te negatywne jak i pozytywne – zachęcają do skonfrontowania ich ze sobą i zmaterializowania w postaci mapy emocjonalnej. W ramach Laboratorium pod wrażeniową lupę bierzemy dzielnicę Ursynów, w której obecnie mieszka i pracuje autorka projektu. Zaciekawiona kontrastem między nowoprojektowanymi ursynowskimi osiedlami mieszkalnymi, a przestrzeniami opuszczonymi, wyeksploatowanymi, i niefunkcjonującymi, chciałaby zwrócić uwagę na te luki w tkance miejskiej i sprawdzić czym są, były lub mogłyby być one dla sąsiadujących z nimi mieszkańców.

 

fot. A.Szulc

Projekt realizowany w ramach Laboratorium Pomysłów Towarzystwa Inicjatyw Twórczych „ę“ pod opieką merytoryczną Marty Białek. Laboratorium Pomysłów realizowane jest dzięki wsparciu finansowemu Miasta Stołecznego Warszawa